Kun jij een bevallingstrauma voorkomen? Waarom voorbereiding het verschil kan maken

Zwanger stel zit samen op de bank en maakt bewust contact met de baby in de buik.

Hier kan ik je geen eenvoudig antwoord op geven.
Je kunt je nog zo goed voorbereiden op je bevalling, en toch kan een geboorte anders verlopen dan je had gehoopt.

Een goede voorbereiding is namelijk geen garantie op een droombevalling.
Maar wat ik wel zie bij de vrouwen die ik begeleid, is dat een goede voorbereiding vaak een groot verschil maakt in hoe zij terugkijken op hun geboorte.

Niet omdat alles altijd volgens plan gaat.
Maar omdat zij weten wat er gebeurt.
Omdat zij weten welke keuzes er zijn.
Omdat zij weten dat hun stem ertoe doet.

Een bevallingstrauma gaat niet alleen over wat er gebeurt

Wanneer mensen denken aan een bevallingstrauma, denken ze vaak aan heftige situaties.
Een spoedkeizersnede.
Een ernstige complicatie.
Een situatie waarin het leven van moeder of baby gevaar liep.

Maar een bevallingstrauma ontstaat niet alleen door de gebeurtenis zelf.
Het gaat ook over hoe jij de gebeurtenis hebt ervaren.
Een bevalling kan lichamelijk goed verlopen, maar toch emotioneel heel zwaar zijn.

Daarnaast is een geboorte niet alleen een ingrijpende ervaring voor jou als moeder. Ook voor je baby is geboren worden een enorme overgang.
Je baby maakt de overgang van een warme, veilige omgeving in de baarmoeder naar een wereld met licht, geluid, kou en zwaartekracht. De manier waarop deze eerste ervaring wordt beleefd, kan invloed hebben op de eerste imprint die een baby meeneemt.

Lees ook mijn blog Is elke geboorte een trauma? Wat je moet weten over de eerste imprint van je baby.

Bijvoorbeeld wanneer je:

  • niet wist wat er gebeurde;
  • geen ruimte voelde om vragen te stellen;
  • het gevoel had dat er over jou werd beslist;
  • niet gehoord werd in jouw wensen;
  • de regie volledig kwijtraakte.

Juist dat gevoel van machteloosheid kan een grote invloed hebben op hoe je terugkijkt op jouw geboorte.

Voorbereiding geeft vertrouwen

Ik merk bij mijn klanten dat wanneer zij zich voorbereiden op hun droombevalling én op verschillende scenario’s die kunnen ontstaan, zij vaak veel meer vertrouwen ervaren.

Niet omdat zij alles kunnen controleren.
Een geboorte laat zich namelijk niet volledig plannen.

Maar omdat zij weten:
Wat zijn mijn mogelijkheden?
Welke keuzes heb ik?
Wanneer mag ik toestemming geven?
Welke vragen kan ik stellen?
Hoe kan mijn partner mij ondersteunen?

Kennis geeft rust.
Want hoe kun je een bewuste keuze maken als je niet weet welke keuzes er zijn?

Jij mag altijd toestemming geven

Tijdens een zwangerschap en geboorte komen er soms veel beslissingen op je af.
Een zorgverlener kan een advies geven. Een onderzoek kan iets laten zien. Er kan een situatie ontstaan waarin snel handelen nodig lijkt.

Maar jij blijft degene om wie het gaat.

Je hebt het recht om informatie te krijgen.
Je hebt het recht om vragen te stellen.
Je hebt het recht om toestemming te geven.

Ook wanneer er haast lijkt te zijn.

Daarom vind ik het zo belangrijk dat vrouwen zich verdiepen in hun mogelijkheden vóórdat ze gaan bevallen.
Niet om tegen zorgverleners te zijn.
Maar om samen vanuit gelijkwaardigheid te kunnen beslissen.

Mijn eigen ervaring met bevallingstrauma

Ik heb verschillende bevallingen meegemaakt.
En ook ik heb ervaren dat een geboorte anders kan binnenkomen dan je vooraf verwacht.

Bij de bevalling van onze eerste dochter werd ik overvallen door de pijn die ontstond nadat de verloskundige het randje van de baarmoedermond weg masseerde.
Achteraf gezien waren er misschien andere mogelijkheden geweest.
We hadden kunnen wachten.
Ik had misschien nog onder de douche kunnen gaan.

Maar op dat moment durfde ik niet meer goed naar mezelf te luisteren.
Ik gaf de regie uit handen.
En daardoor veranderde er iets.
Ik vertrouwde niet meer op mijn lichaam.
Ik vertrouwde niet meer op mezelf.

En wanneer je niet meer op jezelf en je lijf vertrouwt, wordt bevallen ineens heel anders.
Uiteindelijk kwamen we in het ziekenhuis terecht en werd onze dochter geboren met behulp van een vacuümpomp.

Wat mij het meest raakte

Het waren niet alleen de medische handelingen die impact hadden.
Het was vooral het gevoel dat ik niet volledig werd meegenomen.
Ik weet nog dat ik het gevoel had dat er over mij heen werd gepraat in plaats van met mij.
Ik was moeder geworden, maar voelde mij op dat moment niet echt als moeder gezien.

Jaren later bezocht ik het verbouwde geboortecentrum waar ik was bevallen.
Daar voelde ik ineens hoeveel spanning ik daar had achtergelaten.

Ik had mezelf altijd verteld:
“Maar ik heb toch een gezonde baby gekregen?”
“Ik moet toch gelukkig zijn?”

En natuurlijk was ik ontzettend dankbaar voor onze dochter.
Maar dankbaarheid en een moeilijke geboorte-ervaring kunnen naast elkaar bestaan.

Wat had voorbereiding kunnen veranderen?

Wanneer ik toen een goede voorbereiding had gehad, bijvoorbeeld met HypnoBirthing®, had ik mijn mogelijkheden beter gekend.
Dan had ik vooraf besproken wat belangrijk voor mij was.
Dan had mijn partner geweten hoe hij mij kon ondersteunen.
Dan had ik misschien meer vertrouwen gehouden in mijn eigen lichaam.

Want wanneer angst en spanning toenemen, verandert er ook iets in je lichaam.
Je komt minder makkelijk in die diepe ontspanning waarin je lichaam zijn natuurlijke processen kan volgen.

De hormonen die je helpen bij geboorte, verbinding en vertrouwen krijgen minder ruimte.

Lees ook mijn blog: De invloed van oxytocine op jou en je baby

Een goede voorbereiding voorkomt niet alles

Ik wil hier heel duidelijk in zijn.

Een voorbereiding zorgt er niet voor dat je altijd de geboorte krijgt die je voor ogen hebt.
Soms zijn medische interventies nodig.
Soms verandert een situatie onverwacht.

Maar een goede voorbereiding helpt je om ook dan verbonden te blijven met jezelf.
Om vragen te kunnen stellen.
Om keuzes te begrijpen.
Om te voelen dat jij onderdeel blijft van het proces.

Dat kan een enorm verschil maken in hoe jij terugkijkt op jouw geboorte.

Je hoeft geen perfecte bevalling te hebben

Een mooie geboorte is niet alleen een geboorte waarin alles gaat zoals gepland.
Een mooie geboorte is een geboorte waarin jij je veilig voelt.
Waarin jij gehoord wordt.
Waarin jij vertrouwen voelt in jezelf, je baby en de mensen om je heen.

Daarom bereid ik vrouwen niet alleen voor op hun droombevalling.
Ik bereid ze ook voor op het onverwachte.

Want kunnen ontspannen, vertrouwen houden en meebewegen zijn misschien wel de belangrijkste vaardigheden tijdens een geboorte.

Jouw geboorte-ervaring doet ertoe

Misschien heb je jouw bevalling al achter de rug en merk je dat deze nog steeds iets met je doet.
Misschien voel je verdriet, boosheid of teleurstelling.
Weet dan dat dit er mag zijn.

Een gezonde baby krijgen betekent niet automatisch dat jouw ervaring niet belangrijk is.
Ook jouw verhaal verdient aandacht.

Wil jij je bewust voorbereiden op de geboorte van je baby?

In Jouw Bewuste Bevalling leer je niet alleen hoe een geboorte verloopt, maar ook welke keuzes je hebt, hoe je kunt samenwerken met je lichaam en hoe je met meer vertrouwen de geboorte tegemoet kunt gaan.

Veelgestelde vragen

Kun je een bevallingstrauma voorkomen?

Niet altijd.
Sommige situaties rondom een geboorte zijn ingrijpend en kunnen traumatisch zijn, ook wanneer je goed voorbereid bent.
Wat wel kan helpen, is kennis, voorbereiding en het gevoel dat je betrokken bent bij de keuzes die gemaakt worden.

Kan een bevalling zonder medische problemen toch traumatisch zijn?

Ja.
Een bevalling hoeft niet medisch ingewikkeld te zijn om als traumatisch ervaren te worden.
Het gevoel niet gehoord, gezien of serieus genomen te worden kan veel invloed hebben op de geboorte-ervaring.

Helpt een geboorteplan om een bevallingstrauma te voorkomen?

Een geboorteplan voorkomt geen onverwachte situaties.
Maar het helpt je wel om vooraf stil te staan bij jouw wensen, grenzen en vragen.
Het helpt jou en je partner om samen voorbereid de geboorte in te gaan.

Lees ook: Gratis geboorteplan