Is bevallen altijd pijnlijk? De invloed van angst, ontspanning en vertrouwen
Als je films, series of de verhalen om je heen moet geloven, dan lijkt het antwoord duidelijk: ja.
We zien vrouwen die schreeuwen van de pijn, paniek voelen en nauwelijks nog controle hebben. De geboorte wordt vaak neergezet als iets waar je “doorheen moet”. Alsof pijn onvermijdelijk is en bevallen vooral een strijd is die je moet zien overleven.
Geen wonder dat veel vrouwen al lang voordat ze zwanger zijn, geloven dat bevallen ontzettend veel pijn doet.
Maar klopt dat beeld eigenlijk wel?
We zijn geconditioneerd om pijn te verwachten
Vanaf jonge leeftijd krijgen we een bepaald beeld van bevallen mee.
Films, televisie, verhalen van anderen en zelfs sommige medische informatie leggen vaak de nadruk op pijn en complicaties. Natuurlijk bestaan die ervaringen. Maar doordat we vooral dát zien en horen, gaat ons brein ervan uit dat een bevalling automatisch pijnlijk en beangstigend is.
Wanneer je iets jarenlang hoort, gaat je lichaam zich daar onbewust op voorbereiden.
En juist dat heeft invloed op hoe je een bevalling ervaart.
Angst en pijn versterken elkaar
Wanneer je bang bent, maakt je lichaam stresshormonen aan.
Dat is heel logisch. Je lichaam denkt dat er gevaar dreigt en schakelt over op overleven. Die reactie is ontzettend waardevol wanneer je moet vluchten of jezelf moet verdedigen.
Maar tijdens een bevalling werkt dit vaak juist tegen je.
Je spieren spannen zich aan, je ademhaling verandert en het wordt moeilijker om volledig mee te bewegen met de weeën. Daardoor kunnen de weeën veel intenser aanvoelen.
Het is een cirkel die zichzelf kan versterken.
Angst zorgt voor spanning.
Spanning kan zorgen voor meer pijn.
Meer pijn zorgt weer voor meer angst.
Juist daarom besteed ik tijdens mijn begeleiding zoveel aandacht aan ontspanning. Niet omdat ontspanning alle pijn wegneemt, maar omdat het je lichaam helpt om te doen waarvoor het gemaakt is.
Lees ook: Kun jij je angst beïnvloeden tijdens je bevalling?
Doet een bevalling dan geen pijn?
Dat is niet zo eenvoudig te beantwoorden.
Een bevalling is een intens lichamelijk proces. Je lichaam werkt hard en je baby werkt net zo hard mee. Dat voel je.
Maar de manier waarop vrouwen dat ervaren, verschilt enorm.
Er zijn vrouwen die hun bevalling als zeer pijnlijk omschrijven.
Er zijn vrouwen die vooral spreken over druk, rek of krachtige golven.
En er zijn ook vrouwen die zeggen dat hun bevalling nauwelijks pijn deed of zelfs een orgasmic birth ervaren.
Misschien klinkt dat ongeloofwaardig wanneer je alleen de verhalen uit films of van anderen kent. Toch bestaan deze ervaringen echt.
Wat we kunnen leren van de natuur
Ik heb meerdere keren onze honden en katten zien bevallen.
Wat mij iedere keer opvalt, is de rust waarmee zij hun lichaam volgen. Ze zoeken een veilige plek, keren naar binnen en laten hun lichaam het werk doen. Natuurlijk kunnen ook bij dieren complicaties ontstaan. Maar een natuurlijke geboorte verloopt vaak zonder paniek.
Wij mensen zijn óók zoogdieren.
Ons lichaam beschikt over dezelfde prachtige hormonen die een geboorte ondersteunen.
Alleen hebben wij iets extra’s: ons denkende brein.
Wij kunnen ons zorgen maken.
We kunnen bang zijn voor wat er misschien gaat gebeuren.
We herinneren ons verhalen van anderen.
We hebben beelden gezien die ons jarenlang hebben beïnvloed.
Dat maakt een groot verschil.
Kan een bevalling zelfs prettig voelen?
Ja.
Er zijn vrouwen die tijdens hun bevalling zoveel veiligheid, ontspanning en overgave ervaren dat zij spreken over een orgasmic birth.
Dat betekent niet altijd dat zij een orgasme ervaren zoals bij seksualiteit.
Vaak beschrijven zij een diepe staat van verbondenheid, extase, liefde en volledige overgave aan het geboorteproces.
Dat klinkt misschien vreemd wanneer je bent opgegroeid met het idee dat bevallen vooral pijn doet.
En nee, dit is niet iets waar je naartoe moet streven.
Ik vertel dit omdat het laat zien hoe verschillend een geboorte beleefd kan worden.
Aan de ene kant zijn er vrouwen die een bevalling als traumatisch ervaren.
Aan de andere kant zijn er vrouwen die spreken over één van de mooiste ervaringen van hun leven.
Daartussen zit een enorm spectrum.
En dat zegt vooral iets over hoe belangrijk veiligheid, vertrouwen, voorbereiding en de omstandigheden rondom een geboorte kunnen zijn.
Mijn eigen ervaring
Ik heb zelf beide kanten ervaren.
Bij mijn eerste bevalling voelde ik mij onvoldoende voorbereid. Ik wist niet goed hoe ik mezelf kon ontspannen en merkte dat angst steeds meer ruimte kreeg.
Later, toen ik mij wel goed had voorbereid, was mijn ervaring totaal anders.
Ik had geleerd hoe ik mijn ademhaling kon gebruiken.
Ik wist hoe ik mezelf kon ontspannen.
Ik vertrouwde mijn lichaam.
Daardoor voelde ik de weeën wel, maar ik ervoer ze niet als pijn.
Ik voelde vooral hoe mijn lichaam samenwerkte met onze baby.
Wat was ik trots op mezelf.
Niet omdat ik zonder pijn was bevallen.
Maar omdat ik had ervaren hoeveel kracht, vertrouwen en wijsheid er al in mijn lichaam aanwezig waren.
Je lichaam is gemaakt om te bevallen
Tijdens een ontspannen bevalling maakt je lichaam verschillende hormonen aan die elkaar ondersteunen.
Oxytocine helpt de weeën op gang.
Endorfines werken als natuurlijke pijnstillers.
Je lichaam weet precies wat het nodig heeft wanneer jij je veilig voelt.
Dat betekent niet dat iedere bevalling vanzelf pijnloos verloopt.
Wel betekent het dat veiligheid, vertrouwen en ontspanning een enorme invloed hebben op hoe jij de geboorte beleeft.
Voorbereiding maakt verschil
Een goede voorbereiding neemt niet alle pijn weg.
Ook voorkomt een voorbereiding niet dat een geboorte anders kan verlopen dan je had gehoopt.
Maar voorbereiding helpt je wel om:
- angst beter te herkennen;
- spanning sneller los te laten;
- vertrouwen te houden in je lichaam;
- mee te bewegen met wat de geboorte van je vraagt;
- samen met je partner een team te vormen.
Juist dát maakt vaak een groot verschil in hoe je jouw bevalling ervaart.
Lees ook: Je bevalling controleren? Waarom invloed belangrijker is dan controle
Lees ook: Hoe humor helpt tijdens je bevalling
Het gaat niet om pijnloos bevallen
Misschien is dat wel de belangrijkste boodschap.
Ik beloof niemand een pijnloze bevalling.
Iedere geboorte is anders.
Iedere vrouw is anders.
Iedere baby is anders.
Waar ik wel in geloof, is dat iedere vrouw zich kan voorbereiden.
Dat je kunt leren hoe je lichaam werkt.
Dat je kunt ontdekken hoe ontspanning voelt.
Dat je partner leert hoe hij of zij jou kan ondersteunen.
Dat je met meer vertrouwen de geboorte tegemoet kunt gaan.
En misschien is dát uiteindelijk wel veel belangrijker dan de vraag of een bevalling pijn doet.
Want een positieve geboorte-ervaring ontstaat niet doordat alles perfect verloopt.
Ze ontstaat wanneer jij je veilig voelt.
Wanneer je gehoord wordt.
Wanneer je vertrouwen houdt in jezelf, je lichaam en je baby.
Wil jij je met vertrouwen voorbereiden op jouw bevalling?
In Jouw Bewuste Bevalling leer je niet alleen hoe een geboorte verloopt, maar ook hoe je ontspanning, ademhaling, kennis en vertrouwen kunt inzetten om met meer rust en verbinding te bevallen.
Ontdek hoe jij je bewust kunt voorbereiden op één van de meest bijzondere momenten uit je leven.
Veelgestelde vragen
Doet bevallen altijd pijn?
Nee. Iedere vrouw ervaart een bevalling anders. Sommige vrouwen ervaren veel pijn, anderen beschrijven de weeën vooral als intens of krachtig en er zijn ook vrouwen die aangeven nauwelijks pijn te hebben gevoeld.
Kan een bevalling pijnloos zijn?
Ja, dat is mogelijk. Sommige vrouwen ervaren hun bevalling als vrijwel pijnloos. Er zijn zelfs vrouwen die spreken over een orgasmic birth, waarbij zij een diepe staat van ontspanning, verbondenheid en soms zelfs extase ervaren. Dat is geen doel op zich en ook geen maatstaf voor een goede bevalling. Iedere geboorte is uniek.
Kan voorbereiding invloed hebben op pijn?
Ja. Een goede voorbereiding kan invloed hebben op hoe je de geboorte beleeft. Wanneer je begrijpt wat er in je lichaam gebeurt, leert ontspannen en vertrouwen ontwikkelt in je eigen lichaam, kan dat bijdragen aan een positievere geboorte-ervaring.
